De ‘zwaarwegende’ dollar

Al vanaf het moment dat de Fed in 2004 de rente begon te verhogen kon u in deze column lezen dat de renteverhogingen in het voordeel van de dollar zouden werken. Vanaf begin 2005 had de dollar, komend van een dieptepunt van $ 1,36 per euro, de stijging ingezet naar nu circa $ 1,20. Ten opzichte van de yen was de stijging van de dollar met bijna 20% nog sterker. Ook hier bleek de rente van doorslaggevende betekenis. Het renteverschil tussen de yen en de dollar is in yen ongeveer twee maal zo groot als in euro’s.

De Europese Centrale Bank heeft vorige maand voor het eerst in vijf jaar de rente verhoogd. De Japanse centrale bank stuurt nog niet aan op een hogere rente om de concurrentiepositie van het land ongemoeid te laten. Immers, een zwakke valuta bevordert de export en stimuleert de economie.

Communicerende vaten

Opvallend is overigens dat menig analist meent aan het Amerikaanse schuldencomplex een afnemend vertrouwen in de dollar te moeten verbinden. Dat ‘complex’ bestaat uit het handelstekort, de zeer lage spaarquote en een financieringstekort, wat resulteert in een alsmaar stijgende staatsschuld. Dat afnemende vertrouwen zou zich dan moeten vertalen in een juist zwakker wordende dollarkoers. Maar dat gebeurt niet, integendeel. Op het moment van een daadwerkelijk afnemend vertrouwen zullen de VS hun schuld moeilijker kunnen financieren. Ook in dat geval – buiten het inflatiemotief – zal de rente verder omhoog moeten en daardoor trekt de vraag naar dollars weer aan. Kortom, een proces van communicerende vaten.

Sleutelvaluta

Laten we vooral niet vergeten dat de dollar sinds de implosie van het Bretton Woods akkoord in 1971 ruwweg reeds met een derde in waarde is gedaald. Niettemin geldt de greenback nog steeds als wereldreserve en als sleutelvaluta. Dat geeft de Amerikanen het waanzinnige voordeel hun eigen munt volledig te kunnen ‘uitwonen’ op kosten van de buitenwereld. Die buitenwereld moet dollars blijven opnemen op straffe van waardeafboeking op de dollarreserves. Zou de dollar om welke reden dan ook sterk dalen en/of de rente sterk omhooggaan, dan zou dat een wereldrecessie van ongekende omvang voortbrengen. Hierop zit niemand te wachten.

Dominante dollar

Stijgt de goudprijs door deze onzekerheid? Daar lijkt het niet op. Sinds de koopkracht in Azië begint toe te nemen, stijgt de vraag naar goud merendeels in de vorm van juwelen. Dan zijn er centrale banken die goud kopen zoals de Russische en de Chinese, domweg om hun  goudreserves op peil te brengen. Ten slotte vinden overtollige oliedollars hun bestemming voor een deel in goud. Ondanks de verkopen door de westerse centrale banken en het IMF is de totale vraag al enige tijd groter dan het totale aanbod. Waarom daalt de dollar niet verder, nu het goud in de lift zit? Dat ligt vooral in de relatieve sterkte van de dollar, die vooral is toe te wijzen aan het feit dat:

  • de dollar nog steeds de grootste en sterkste economie vertegenwoordigt met een participatie van 22% à 23% in de wereldeconomie;
  • de VS het grootste militair-industriële complex ter wereld zijn, waarmee elk opduikend probleem waar dan ook met eigen middelen kan worden bestreden;
  • de VS technologisch dominant zijn en evenmin sterk afhankelijk van het buitenland;
  • de VS grote agrarische bronnen hebben waaruit het land kan putten;
  • het centrum van de wereldhandel en tegelijk het financiële centrum in de wereld nog steeds in de VS ligt, oorspronkelijk een Amsterdamse rol in de tijd van onze roemruchte V.O.C.;
  • het enige zwakke punt wordt gevormd door de slinkende oliereserve en de grote energie-afhankelijkheid.

Populariteit

Kortom, de dollar is niet alleen maar een papieren verplichting van de Amerikaanse centrale bank maar moet ook gezien worden tegen het licht van de fysieke kracht van het land. Geen enkel land ter wereld is bij benadering in staat om deze dominantie te doorbreken. Wel ligt zulks in het verschiet met China, maar dan zijn we toch minimaal 25 jaar verder.

Dit is niet alles. Door de reserverol van de dollar wordt deze overal ter wereld geaccepteerd, zelfs in landen die de VS niet goed gezind zijn, zoals Cuba, Venezuela, Iran en Noord-Korea. Dikwijls geldt in dat soort landen juist een bijzondere voorkeur voor de dollar.

Het handelstekort zou nooit hebben bestaan als de ‘yanks’ niet bereid waren meer dan wie ook te consumeren. Hiermee wordt in hoge mate de economische groei in de wereld in stand gehouden. Europeanen en Aziaten zul je bijvoorbeeld niet zo snel en zo enthousiast hun eigen huis zien ‘opeten’.

Waar de belegger enerzijds aanhikt tegen de immense schulden, moet hij anderzijds aan de hand van het bovenstaande vaststellen dat het vertrouwen in de dollar bijna irrelevant is geworden.

Met name Europese beleggers zitten dikwijls met de vraag of men überhaupt wel in dollars moet beleggen. Grote banken geven hierover tegenstrijdige meningen ten beste. De kleine belegger raakt daardoor het spoor bijster. Het risico kan worden afgedekt middels puts op de dollar, maar dat is een vrij dure risicopremie die ten laste van het rendement komt. Degenen die op mijn advies goud als verzekering hadden gekocht, zijn aanzienlijk beter af geweest.

Voorbeeld

Een belegger kocht vijf jaar geleden voor een bedrag van € 1.000 Amerikaanse aandelen toen de dollar-euroverhouding nagenoeg één op één stond. Op dat moment was de euro nog circa 17% meer waard dan nu. Laten we stellen, dat die aandelen in koers constant zijn gebleven, dus winst noch verlies hadden opgeleverd. Zou een belegger voor datzelfde bedrag tevens aandelen in bijvoorbeeld Newmont Mining hebben gekocht, dan zou deze twin-belegging totaal hebben opgeleverd: (1000 – 17%) + (1000 + 185%).

Velen hebben van het edelmetaal de angst in de benen gekregen na de diepe val van ruim $ 850 in 1980 tot aan circa $ 250 per troy ounce in 2001. Destijds was er sprake van een pure speculatieve bubble, terwijl het juist nu om een sterk stijgende fysieke vraag gaat. Conclusie: middels beleggen in potentieel sterke dollarwaarden in combinatie met goud laat je het mes aan twee kanten snijden, zonder dat een risicopremie voor afdekking van het dollarrisico behoeft te worden betaald!

Robert Broncel, Invision Investments

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.